Sok Nu Sembay MCQs Quiz | Class 9
कक्षा: IX | विषय: लिम्बू (०२५) | इकाई: व्याकरण | शीर्षक: सोक् नु सेम्बाए (विशेषण र परिमार्जन) MCQs Quiz | कक्षा ९ | यस क्विजले लिम्बू व्याकरणमा विशेषण र त्यसका परिमार्जनहरूका बारेमा प्रश्नहरू समेटेको छ। आफ्नो उत्तर पेस गर्नुहोस् र सही जवाफहरूका साथ आफ्नो स्कोर हेर्नुहोस्। तपाईंले उत्तरसहितको PDF पनि डाउनलोड गर्न सक्नुहुन्छ।
विशेषण र परिमार्जन (Sok Nu Sembay) को बारेमा जान्नुहोस्
लिम्बू व्याकरणमा ‘सोक् नु सेम्बाए’ (विशेषण र परिमार्जन) ले नाम वा सर्वनामको गुण, संख्या, परिमाण वा स्थिति बताउने शब्दहरूलाई बुझाउँछ। यी शब्दहरूले वाक्यमा नामको अर्थलाई थप स्पष्ट र विशेष बनाउँछन्। विशेषणले नामको विशेषता देखाउँछ भने परिमार्जनले विशेषणको वा क्रियाको पनि विशेषता देखाउन सक्छ।
विशेषणको परिचय र प्रकारहरू
विशेषण (Adjective) भनेको नाम वा सर्वनामको विशेषता जनाउने शब्द हो। यसले नाम कस्तो छ, कति छ, कुन हो, आदि प्रश्नहरूको उत्तर दिन्छ। लिम्बू भाषामा पनि विशेषणहरूलाई मुख्यतया निम्न प्रकारमा वर्गीकरण गर्न सकिन्छ:
- गुणवाचक विशेषण: यसले नामको गुण, दोष, रंग, आकार, अवस्था, स्वाद, आदि बताउँछ। उदाहरणका लागि: फुइ (राम्रो), साम्बा (ठूलो), चुम्बा (सानो), चोक्मा (सफा), इक्सा (मीठो)।
- संख्यावाचक विशेषण: यसले नामको संख्या बताउँछ। यो निश्चित वा अनिश्चित हुन सक्छ। उदाहरणका लागि: थोक्मा (एक), निप्मा (दुई), धेरै, कम।
- परिमाणवाचक विशेषण: यसले नामको मात्रा वा परिमाण बताउँछ जुन नाप्न वा तौल गर्न सकिन्छ तर गन्न सकिँदैन। उदाहरणका लागि: नु (धेरै), अलिकति, पुरै।
- सार्वनामिक विशेषण: जब सर्वनामले नामभन्दा अगाडि आएर नामको विशेषता बताउँछ, त्यसलाई सार्वनामिक विशेषण भनिन्छ। उदाहरणका लागि: यो (हि) किताब, त्यो (हु) घर, कुन मान्छे।
विशेषणको प्रयोग र परिमार्जन
विशेषणहरू सामान्यतया नामभन्दा अगाडि प्रयोग गरिन्छन्। यिनले नामको अर्थलाई अझ सटीक बनाउन मद्दत गर्छन्। परिमार्जन (Modifier) कुनै पनि शब्द वा वाक्यांश हो जसले अर्को शब्दको अर्थ परिवर्तन, सीमित, वा थप स्पष्ट पार्छ। व्याकरणमा, विशेषण आफैंमा एक प्रकारको परिमार्जन हो, जसले नामलाई परिमार्जन गर्छ। यस्तै, क्रियाविशेषणले क्रिया वा विशेषणलाई परिमार्जन गर्छ।
उदाहरण तालिका
| विशेषणको प्रकार | लिम्बू शब्द (नेपाली अर्थ) | उदाहरण प्रयोग (नेपाली) |
|---|---|---|
| गुणवाचक | फुइ (राम्रो) | फुइ मान्छे (राम्रो मान्छे) |
| संख्यावाचक | निप्मा (दुई) | निप्मा किताब (दुई किताब) |
| परिमाणवाचक | नु (धेरै) | नु पानी (धेरै पानी) |
| सार्वनामिक | हि (यो) | हि घर (यो घर) |
द्रुत पुनरावलोकन (Quick Revision)
- विशेषणले नाम वा सर्वनामको विशेषता बताउँछ।
- गुणवाचक विशेषणले गुण-दोष देखाउँछ।
- संख्यावाचक विशेषणले गन्न सकिने वस्तुको संख्या बताउँछ।
- परिमाणवाचक विशेषणले नाप्न वा तौल गर्न सकिने वस्तुको मात्रा बताउँछ।
- सार्वनामिक विशेषणले सर्वनामलाई नामको विशेषता बताउन प्रयोग गर्छ।
- परिमार्जनले शब्दको अर्थलाई थप स्पष्ट बनाउँछ।
अभ्यास प्रश्नहरू (Practice Questions)
तलका प्रश्नहरूको उत्तर दिन प्रयास गर्नुहोस्:
- ‘साम्बा’ (ठूलो) कुन प्रकारको विशेषण हो?
- ‘अल्लो’ (सबै) शब्दले के जनाउँछ?
- विशेषणले नामको अर्थमा कस्तो प्रभाव पार्छ?
- ‘कुन’ शब्दलाई कहिले सार्वनामिक विशेषण भनिन्छ?
- ‘अलिकति’ शब्दले कुन प्रकारको परिमार्जन गर्छ?
