Samaasaalu MCQs Quiz | Class 10
క్లాస్: X, సబ్జెక్ట్: తెలుగు (A.P), యూనిట్: సెక్షన్ సి – గ్రామర్, టాపిక్: సమాసాలు MCQs క్విజ్ | క్లాస్ 10, కవరింగ్ టాపిక్స్: ద్విగు సమాసం. ఈ క్విజ్లో 10 బహుళైచ్ఛిక ప్రశ్నలు ఉన్నాయి. మీ సమాధానాలను సమర్పించిన తర్వాత, మీ స్కోర్ను వీక్షించండి మరియు సమాధానాలతో కూడిన వివరణాత్మక PDFని డౌన్లోడ్ చేసుకోండి.
ద్విగు సమాసం: సమగ్ర వివరణ
తెలుగు వ్యాకరణంలో సమాసాలు ముఖ్యమైన భాగం. రెండు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ పదాలు కలిసి ఒకే పదంగా ఏర్పడటాన్ని సమాసం అంటారు. ఈ సమాసాలలో ద్విగు సమాసం ఒక రకం. ఇది పూర్వపదం సంఖ్యావాచకంగా ఉండి, ఉత్తరపదం నామవాచకంగా ఉండి, సమూహార్థాన్ని సూచించే సమాసం.
ద్విగు సమాసం అంటే ఏమిటి?
ద్విగు సమాసంలో పూర్వపదం (మొదటి పదం) సంఖ్యను సూచిస్తుంది మరియు ఉత్తరపదం (రెండవ పదం) ఒక నామవాచకాన్ని సూచిస్తుంది. ఈ రెండు పదాలు కలిసి ఒక సమూహాన్ని లేదా సముదాయాన్ని తెలియజేస్తాయి. “ద్విగు” అనే పదంలోనే “ద్వి” అంటే రెండు అనే సంఖ్య ఉంది, ఇది ఈ సమాసం యొక్క లక్షణాన్ని సూచిస్తుంది.
లక్షణాలు:
- పూర్వపదం సంఖ్యావాచకం: సమాసంలో మొదటి పదం ఎల్లప్పుడూ ఒక సంఖ్యను సూచిస్తుంది. (ఉదా: మూడు, ఐదు, పది, నూరు).
- ఉత్తరపదం నామవాచకం: సమాసంలో రెండవ పదం ఒక వస్తువు, వ్యక్తి, ప్రదేశం లేదా భావాన్ని సూచించే నామవాచకం. (ఉదా: లోకాలు, సంవత్సరాలు, ఇంద్రియాలు).
- సమూహార్థం: ద్విగు సమాసం ఎల్లప్పుడూ ఒక సమూహాన్ని లేదా సముదాయాన్ని తెలియజేస్తుంది. విగ్రహ వాక్యంలో “సమూహం” అనే పదం వస్తుంది.
ఉదాహరణలు:
| సమాస పదం | విగ్రహ వాక్యం | వివరణ |
|---|---|---|
| త్రిలోకాలు | మూడు లోకాల సమూహం | మూడు (సంఖ్య) + లోకాలు (నామవాచకం) |
| పంచపాండవులు | ఐదుగురు పాండవుల సమూహం | ఐదు (సంఖ్య) + పాండవులు (నామవాచకం) |
| నవరాత్రులు | తొమ్మిది రాత్రుల సమూహం | తొమ్మిది (సంఖ్య) + రాత్రులు (నామవాచకం) |
| ద్విపాదాలు | రెండు పాదముల సమూహం | రెండు (సంఖ్య) + పాదాలు (నామవాచకం) |
| షణ్మాసాలు | ఆరు మాసముల సమూహం | ఆరు (సంఖ్య) + మాసాలు (నామవాచకం) |
| అష్టదిక్కులు | ఎనిమిది దిక్కుల సమూహం | ఎనిమిది (సంఖ్య) + దిక్కులు (నామవాచకం) |
| శతాబ్దం | నూరు సంవత్సరాల సమూహం | నూరు (సంఖ్య) + అబ్దాలు/సంవత్సరాలు (నామవాచకం) |
| దశదిశలు | పది దిక్కుల సమూహం | పది (సంఖ్య) + దిశలు (నామవాచకం) |
ద్విగు సమాసానికి కొన్ని కీలక పాయింట్లు:
- పూర్వపదం సంఖ్యగా ఉండాలి.
- ఉత్తరపదం నామవాచకంగా ఉండాలి.
- సమూహాన్ని లేదా సముదాయాన్ని సూచించాలి.
- విగ్రహ వాక్యంలో “సమూహం” అనే పదం వస్తుంది.
త్వరిత పునశ్చరణ:
- ద్విగు = సంఖ్యావాచకం (పూర్వపదం) + నామవాచకం (ఉత్తరపదం)
- ఎల్లప్పుడూ సమూహార్థాన్ని ఇస్తుంది.
- ఉదాహరణలు: త్రిభువనాలు, చతుర్వేదాలు, పంచవటి.
అదనపు సాధన ప్రశ్నలు:
- “చతుర్వేదాలు” విగ్రహ వాక్యం రాసి, ఏ సమాసమో గుర్తించండి.
- “ఐదుగురు భ్రాతలు” అనే దానికి సమాస పదం రాయండి.
- “సప్తఋషులు” అనే పదానికి విగ్రహ వాక్యం ఏమిటి?
- “ద్విలోచనాలు” ఏ సమాసానికి ఉదాహరణ?
- “అష్టావధానం” ఏ విధంగా ద్విగు సమాసం అవుతుంది?
Content created and reviewed by the CBSE Quiz Editorial Team based on the latest NCERT textbooks and CBSE syllabus. Our goal is to help students practice concepts clearly, confidently, and exam-ready through well-structured MCQs and revision content.