Pali & Sanskrit Influence MCQs Quiz | Class 10
สำหรับนักเรียนชั้น X วิชาภาษาไทย หน่วยไวยากรณ์ประยุกต์ เรื่อง อิทธิพลของภาษาบาลีและสันสกฤต แบบทดสอบนี้ครอบคลุมหัวข้อเกี่ยวกับรากศัพท์ทางภาษาและความหมาย เมื่อตอบคำถามครบแล้ว กรุณากด “Submit Quiz” เพื่อดูผลคะแนน และดาวน์โหลดไฟล์ PDF เฉลยได้
อิทธิพลของภาษาบาลีและสันสกฤตต่อภาษาไทย
ภาษาไทยได้รับอิทธิพลอย่างมากจากภาษาต่างประเทศ โดยเฉพาะภาษาบาลีและสันสกฤต ซึ่งเป็นภาษาที่ใช้ในคัมภีร์ทางพระพุทธศาสนาและศาสนาพราหมณ์-ฮินดู การยืมคำจากสองภาษานี้ทำให้ภาษาไทยมีคำศัพท์ที่หลากหลายและมีมิติทางความหมายที่ลึกซึ้งยิ่งขึ้น
ที่มาและการยืมคำ
- ภาษาบาลี: เข้าสู่ภาษาไทยพร้อมกับการเผยแผ่พระพุทธศาสนานิกายเถรวาท มักพบในคำศัพท์ทางศาสนา ศีลธรรม และวรรณคดีทางพุทธศาสนา
- ภาษาสันสกฤต: เข้ามาพร้อมกับศาสนาพราหมณ์-ฮินดู วรรณกรรม และวิทยาการต่างๆ มักพบในคำศัพท์ทางวรรณคดี ราชศัพท์ และคำศัพท์ทางวิชาการ
ลักษณะเด่นและข้อสังเกต
แม้จะมีความคล้ายคลึงกันมาก แต่ก็มีข้อสังเกตที่ช่วยแยกระหว่างคำบาลีและสันสกฤตได้ เช่น
- คำบาลีมักใช้พยัญชนะตัวสะกดตรงมาตรา ส่วนสันสกฤตอาจมีตัวควบกล้ำที่ซับซ้อนกว่า
- คำสันสกฤตนิยมใช้สระ ฤ, ฤๅ, ฬ (เช่น ฤกษ์, ฤดู, ครุฑ) ซึ่งไม่พบในบาลี
- การใช้ตัวการันต์มักพบในคำที่มาจากสันสกฤตมากกว่าบาลี เพื่อรักษารูปศัพท์เดิม
รากศัพท์ทางภาษาและความหมาย
คำยืมจากบาลีและสันสกฤตทำให้ภาษาไทยมีรากศัพท์จำนวนมากที่สามารถนำไปสร้างคำใหม่หรือขยายความหมายได้ ตัวอย่างเช่น:
- ราก ‘กรฺ’ (สันสกฤต) / ‘กมฺม’ (บาลี): หมายถึง ‘การกระทำ, งาน’ เช่น กรรม, กริยา, กรุณา
- ราก ‘ชน’ (สันสกฤต) / ‘ชน’ (บาลี): หมายถึง ‘เกิด, ผู้เกิด’ เช่น ชนก, ชนนี, ประชาชน
- ราก ‘วิทฺ’ (สันสกฤต) / ‘วิชฺช’ (บาลี): หมายถึง ‘รู้, ความรู้’ เช่น วิทยา, วิชา, วิจัย
คำเหล่านี้มักมีความหมายที่ลึกซึ้ง เป็นนามธรรม หรือเป็นศัพท์เฉพาะทาง เช่น ‘เมตตา’ (บาลี) คือความรักและปรารถนาดีต่อผู้อื่น หรือ ‘ปรัชญา’ (สันสกฤต) คือวิชาว่าด้วยหลักแห่งความรู้และความจริง
เปรียบเทียบคำบาลีและสันสกฤต
| คำบาลี | คำสันสกฤต | ความหมาย |
|---|---|---|
| กัญญา | กันยา | หญิงสาว |
| ทุกข์ | ทุขะ | ความไม่สบายกายใจ |
| นิพพาน | นิรวาณ | ความดับกิเลส |
| ปัญญา | ประชญา | ความรอบรู้ |
| หัตถ์ | หัตถา | มือ |
สรุปการเรียนรู้ด่วน
- บาลี-สันสกฤต เป็นภาษาแม่ของศัพท์ศาสนาและวิชาการในภาษาไทย
- บาลีเน้นพยัญชนะตรงมาตรา สันสกฤตมีตัวควบกล้ำและ ฤ, ฤๅ, ฬ
- ความหมายของคำยืมมักละเอียดอ่อนและเป็นนามธรรม
- ช่วยเพิ่มคลังคำศัพท์และมิติทางภาษาให้ภาษาไทย
คำถามฝึกหัดเพิ่มเติม
- คำใดต่อไปนี้เป็นคำที่มาจากภาษาสันสกฤตทั้งหมด?
เฉลย: แพทย์, ฤทธิ์, กรีฑา
- คำว่า ‘จันทรา’ มีความหมายว่าอะไรและมาจากภาษาใด?
เฉลย: พระจันทร์, สันสกฤต
- ข้อใดคือลักษณะเด่นของคำบาลีที่ยืมมาใช้ในภาษาไทย?
เฉลย: มีการใช้พยัญชนะวรรคอย่างเป็นระเบียบ เช่น ก ข ค ฆ ง
- คำว่า ‘สัจจะ’ มีความหมายว่า ‘ความจริง’ มาจากภาษาใด?
เฉลย: บาลี
- คำคู่ใดที่มีความหมายเหมือนกันแต่มาจากภาษาต่างกัน (บาลี-สันสกฤต)?
เฉลย: พุทโธ (บาลี) – พุทธะ (สันสกฤต)

Content created and reviewed by the CBSE Quiz Editorial Team based on the latest NCERT textbooks and CBSE syllabus. Our goal is to help students practice concepts clearly, confidently, and exam-ready through well-structured MCQs and revision content.