Dvirukti / Anukaranaavyaya MCQs Quiz | Class 9

ನಮ್ಮ CBSEQuiz.in ಗೆ ಸುಸ್ವಾಗತ! ಇಲ್ಲಿ ನೀವು 9ನೇ ತರಗತಿಯ ಕನ್ನಡ (ಕೋಡ್ 015) ವಿಷಯದ ವ್ಯಾಕರಣ ವಿಷಯ (MCQ) ಘಟಕದ “ದ್ವಿರುಕ್ತಿ / ಅನುಕರಣಾವ್ಯಯ MCQs Quiz” ಅನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಈ ರಸಪ್ರಶ್ನೆಯು ದ್ವಿರುಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಅನುಕರಣಾವ್ಯಯ ಪದಗಳ ಕುರಿತ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತದೆ. ನಿಮ್ಮ ಉತ್ತರಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿ, ನಿಮ್ಮ ಸ್ಕೋರ್ ಪರಿಶೀಲಿಸಿ ಮತ್ತು ನಂತರ ಉತ್ತರಗಳ PDF ಅನ್ನು ಡೌನ್‌ಲೋಡ್ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಿ.

ದ್ವಿರುಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಅನುಕರಣಾವ್ಯಯಗಳು: ವಿವರವಾದ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ

ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಪದಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಮಾತಿನ ಸೊಬಗನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಹಾಗೂ ಅರ್ಥವನ್ನು ಗಾಢವಾಗಿಸಲು ದ್ವಿರುಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಅನುಕರಣಾವ್ಯಯಗಳು ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವಹಿಸುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳನ್ನು ಅವ್ಯಯಗಳ ವಿಧಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಬಹುದು.

೧. ದ್ವಿರುಕ್ತಿ (Repetitive Forms)

ಒಂದು ಪದವನ್ನು ಒಂದೇ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ, ಹೆಚ್ಚು ಒತ್ತು ನೀಡಲು ಅಥವಾ ಕ್ರಿಯೆಯ ನಿರಂತರತೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸಲು ಎರಡು ಬಾರಿ ಪುನರಾವೃತ್ತಿ ಮಾಡುವುದಕ್ಕೆ ದ್ವಿರುಕ್ತಿ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.

ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು:

  • ಪದದ ಅರ್ಥವು ಹೆಚ್ಚು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ ಅಥವಾ ತೀವ್ರಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
  • ಕ್ರಿಯೆಯ ಅವಿಚ್ಛಿನ್ನತೆಯನ್ನು (ನಿರಂತರತೆಯನ್ನು) ತೋರಿಸಬಹುದು.
  • ನಾಮಪದಗಳು, ವಿಶೇಷಣಗಳು ಅಥವಾ ಕ್ರಿಯಾಪದಗಳೂ ದ್ವಿರುಕ್ತಿಗಳಾಗಬಹುದು.

ಉದಾಹರಣೆಗಳು:

  • ನಾಮಪದ ದ್ವಿರುಕ್ತಿ: ಮನೆ ಮನೆ (ಪ್ರತಿ ಮನೆ), ಊರೂರು (ಪ್ರತಿ ಊರು)
  • ವಿಶೇಷಣ ದ್ವಿರುಕ್ತಿ: ದೊಡ್ಡ ದೊಡ್ಡ (ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ), ಚೆನ್ನಾಗಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ (ಅತಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ)
  • ಕ್ರಿಯಾಪದ ದ್ವಿರುಕ್ತಿ: ನೋಡಿ ನೋಡಿ (ನೋಡುತ್ತಲೇ), ಬಂದು ಬಂದು (ಬರುತ್ತಲೇ)
  • ಸನ್ನಿವೇಶ ಸೂಚಕ: ಬೇಗ ಬೇಗ, ದೂರ ದೂರ, ದಿನ ದಿನ

೨. ಅನುಕರಣಾವ್ಯಯ (Onomatopoeic / Indeclinable Forms)

ಯಾವುದೇ ಶಬ್ದ, ಕ್ರಿಯೆ ಅಥವಾ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಅನುಕರಿಸಿ ಹುಟ್ಟುವ ಪದಗಳಿಗೆ ಅನುಕರಣಾವ್ಯಯ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಇವುಗಳು ಯಾವುದೇ ಲಿಂಗ, ವಚನ, ವಿಭಕ್ತಿ ರೂಪಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದಿಲ್ಲ (ಅವ್ಯಯಗಳು).

ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು:

  • ಶಬ್ದಗಳನ್ನು, ಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಅಥವಾ ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ಧ್ವನಿಗಳ ಮೂಲಕ ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತವೆ.
  • ಭಾಷೆಗೆ ಜೀವಂತಿಕೆಯನ್ನು ತರುತ್ತವೆ.
  • ಇವುಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕ್ರಿಯಾಪದಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಉದಾಹರಣೆಗಳು:

  • ಶಬ್ದ ಅನುಕರಣೆ: ಕಿಲ ಕಿಲ (ನಗು), ಪಟ ಪಟ (ರೆಕ್ಕೆ ಬಡಿಯುವ ಶಬ್ದ), ಗುಳು ಗುಳು (ನೀರು ಕುಡಿಯುವ ಶಬ್ದ), ಧಗ ಧಗ (ಬೆಂಕಿ ಉರಿಯುವ ಶಬ್ದ).
  • ಕ್ರಿಯಾ ಅನುಕರಣೆ: ಝಗ ಝಗ (ಮಿಂಚು), ದಬ ದಬ (ಬಾಗಿಲು ಬಡಿಯುವ ಶಬ್ದ), ಸರ ಸರ (ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಹರಿದು ಹೋಗುವ ಶಬ್ದ).
  • ಭಾವ ಅನುಕರಣೆ: ಮೌನ ಮೌನ (ನಿಶ್ಯಬ್ದ), ತಳ ತಳ (ಮಿನುಗು).

ದ್ವಿರುಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಅನುಕರಣಾವ್ಯಯಗಳ ನಡುವಿನ ಮುಖ್ಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸ

ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ ದ್ವಿರುಕ್ತಿ ಅನುಕರಣಾವ್ಯಯ
ಅರ್ಥ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅರ್ಥದ ಪದವನ್ನು ಪುನರಾವೃತ್ತಿ ಮಾಡುವುದು, ಅರ್ಥದ ತೀವ್ರತೆ ಅಥವಾ ನಿರಂತರತೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸಲು. ಒಂದು ಶಬ್ದ, ಕ್ರಿಯೆ ಅಥವಾ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಧ್ವನಿಯ ಮೂಲಕ ಅನುಕರಿಸಿ ಹೇಳುವ ಅವ್ಯಯ ಪದ.
ಉದ್ದೇಶ ಅರ್ಥವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವುದು/ಒತ್ತು ನೀಡುವುದು. ಶಬ್ದ ಅಥವಾ ಕ್ರಿಯೆಗೆ ಜೀವಂತ ರೂಪ ನೀಡುವುದು.
ವ್ಯಾಕರಣ ರೂಪ ಲಿಂಗ, ವಚನ, ವಿಭಕ್ತಿ ರೂಪಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರಬಹುದು. ಅವ್ಯಯ (ಲಿಂಗ, ವಚನ, ವಿಭಕ್ತಿ ರೂಪಗಳಿಲ್ಲ).
ಉದಾಹರಣೆ ದೊಡ್ಡ ದೊಡ್ಡ, ಮನೆ ಮನೆ, ಬಂದು ಬಂದು. ಕಿಲ ಕಿಲ, ಪಟ ಪಟ, ಗುಳು ಗುಳು.

ತ್ವರಿತ ಪುನರಾವೃತ್ತಿ (Quick Revision)

  1. ದ್ವಿರುಕ್ತಿ: ಪದದ ಪುನರಾವೃತ್ತಿ (ಅರ್ಥದ ತೀವ್ರತೆಗಾಗಿ).
  2. ಅನುಕರಣಾವ್ಯಯ: ಶಬ್ದ ಅಥವಾ ಕ್ರಿಯೆಯ ಅನುಕರಣೆ (ಧ್ವನಿಸದೃಶ ಪದ).
  3. ಎರಡೂ ಕನ್ನಡ ವ್ಯಾಕರಣದಲ್ಲಿ ಅವ್ಯಯಗಳ ವಿಧಗಳು.
  4. ಭಾಷೆಗೆ ಸೊಗಸು, ಸ್ಪಷ್ಟತೆ ಮತ್ತು ಜೀವಂತಿಕೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ.

ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಅಭ್ಯಾಸ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು

  1. “ಅವನು ತಿಂದು ತಿಂದು ಸುಸ್ತಾದನು.” ಇಲ್ಲಿ ದ್ವಿರುಕ್ತಿ ಯಾವುದು?

    a) ಅವನು     b) ತಿಂದು ತಿಂದು     c) ಸುಸ್ತಾದನು     d) ಇಲ್ಲಿ

    ಸರಿ ಉತ್ತರ: b) ತಿಂದು ತಿಂದು

  2. “ಕಾಗೆ ಕರ್ ಕರ್ ಎಂದು ಕೂಗಿತು.” ಈ ವಾಕ್ಯದಲ್ಲಿ ಅನುಕರಣಾವ್ಯಯ ಯಾವುದು?

    a) ಕಾಗೆ     b) ಕರ್ ಕರ್     c) ಎಂದು     d) ಕೂಗಿತು

    ಸರಿ ಉತ್ತರ: b) ಕರ್ ಕರ್

  3. “ನಿಧಾನ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಹೋಗು.” ಇದು ಯಾವ ಬಗೆಯ ಪದ?

    a) ಅನುಕರಣಾವ್ಯಯ     b) ದ್ವಿರುಕ್ತಿ     c) ನಾಮಪದ     d) ವಿಶೇಷಣ

    ಸರಿ ಉತ್ತರ: b) ದ್ವಿರುಕ್ತಿ

  4. “ಗಡ ಗಡ ನಡುಗಿದನು.” ಇಲ್ಲಿ ಯಾವ ಅನುಕರಣಾವ್ಯಯವಿದೆ?

    a) ಗಡ ಗಡ     b) ನಡುಗಿದನು     c) ಅವನು     d) ಈ ಯಾವುದೂ ಅಲ್ಲ

    ಸರಿ ಉತ್ತರ: a) ಗಡ ಗಡ

  5. ದ್ವಿರುಕ್ತಿ ಪದಗಳ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವೇನು?

    a) ಪದದ ವ್ಯಾಕರಣವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಲು     b) ಪದದ ಅರ್ಥಕ್ಕೆ ತೀವ್ರತೆ ಅಥವಾ ನಿರಂತರತೆ ನೀಡಲು     c) ವಾಕ್ಯವನ್ನು ಚಿಕ್ಕದಾಗಿಸಲು     d) ಹೊಸ ಪದಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಲು

    ಸರಿ ಉತ್ತರ: b) ಪದದ ಅರ್ಥಕ್ಕೆ ತೀವ್ರತೆ ಅಥವಾ ನಿರಂತರತೆ ನೀಡಲು

Author

  • CBSE Quiz Editorial Team

    Content created and reviewed by the CBSE Quiz Editorial Team based on the latest NCERT textbooks and CBSE syllabus. Our goal is to help students practice concepts clearly, confidently, and exam-ready through well-structured MCQs and revision content.