ଗୋପ ପ୍ରୟାଣ MCQs କୁଇଜ୍ | କ୍ଲାସ 9

ଏହି ପ୍ରଶ୍ନୋତ୍ତର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମଟି କ୍ଲାସ IX, ବିଷୟ ଓଡ଼ିଆ (013), ୟୁନିଟ୍ ଲିଟରେଚର – ପୋଏଟ୍ରି (Literature – Poetry), ‘ଗୋପ ପ୍ରୟାଣ MCQs କୁଇଜ୍ | କ୍ଲାସ 9’ ଉପରେ ଆଧାରିତ। ଏହା ଆଖ୍ୟାନଧର୍ମୀ କବିତା ବିଶ୍ଳେଷଣ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଧାରଣାଗୁଡ଼ିକୁ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରେ। ଆପଣଙ୍କ ଜ୍ଞାନକୁ ପରୀକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ 10ଟି ବହୁବିକଳ୍ପୀୟ ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର ଦିଅନ୍ତୁ। କୁଇଜ୍ ସମାପ୍ତ ହେବା ପରେ, ଆପଣଙ୍କ ଫଳାଫଳ ଦେଖିବାକୁ ‘Submit Quiz’ ବଟନ୍ ଉପରେ କ୍ଲିକ୍ କରନ୍ତୁ ଏବଂ ପରେ ଉତ୍ତର ସହିତ PDF ଡାଉନଲୋଡ୍ କରିପାରିବେ।

ଗୋପ ପ୍ରୟାଣ: ଏକ ବିଶ୍ଳେଷଣ

ପରିଚୟ:

‘ଗୋପ ପ୍ରୟାଣ’ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଆଖ୍ୟାନଧର୍ମୀ କବିତା, ଯାହା ଭଗବାନ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଓ ବଳରାମଙ୍କ ଗୋପତ୍ୟାଗ କରି ମଥୁରା ଯାତ୍ରା ସମୟର କରୁଣ ଚିତ୍ର ପ୍ରଦାନ କରେ। ଏହି କବିତାରେ କେବଳ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଯାତ୍ରା ବର୍ଣ୍ଣ୍ନା କରାଯାଇ ନାହିଁ, ବରଂ ଗୋପୀମାନଙ୍କର, ଯଶୋଦା, ନନ୍ଦ ଆଦି ଗୋପବାସୀଙ୍କର ବିରହ ବେଦନାକୁ ଅତି ମର୍ମସ୍ପର୍ଶୀ ଭାବରେ ଉପସ୍ଥାପନ କରାଯାଇଛି।

ମୁଖ୍ୟ ଭାବଧାରା ଏବଂ ପ୍ରସଙ୍ଗ:

  • ବିରହ ବେଦନା: କବିତାର କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଭାବଧାରା ହେଉଛି ବିରହ ବେଦନା। ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ବିଦାୟରେ ଗୋପର ସମଗ୍ର ପରିବେଶ ଶୋକାକୁଳ ହୋଇପଡିଛି। ଗୋପୀମାନଙ୍କର ଅକୁଳନୀୟ ପ୍ରେମ ଓ ବିଚ୍ଛେଦର ଯନ୍ତ୍ରଣା ଏଥିରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ପ୍ରତିଫଳିତ।
  • ମାତୃସ୍ନେହ: ଯଶୋଦା ଏବଂ ରୋହିଣୀଙ୍କ ମାତୃସ୍ନେହ ଏବଂ ପୁତ୍ର ବିଚ୍ଛେଦର ଦୁଃଖ କବିତାର ଏକ ମୁଖ୍ୟ ଦିଗ।
  • ଭକ୍ତିଭାବ: ଗୋପବାସୀଙ୍କର କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପ୍ରତି ନିରୁପମ ଭକ୍ତି ଏବଂ ପ୍ରେମର ପ୍ରକାଶ ଏହି କବିତାରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ।
  • ପ୍ରାକୃତିକ ପରିବେଶର ପ୍ରଭାବ: କବି କୃଷ୍ଣଙ୍କ ବିରହରେ କେବଳ ମନୁଷ୍ୟ ନୁହେଁ, ପ୍ରାକୃତିକ ପରିବେଶ ଯଥା ବୃକ୍ଷଲତା, ପଶୁପକ୍ଷୀ ମଧ୍ୟ ଦୁଃଖିତ ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି।

ଆଖ୍ୟାନଧର୍ମୀ କବିତାର ବିଶ୍ଳେଷଣ (Narrative Poetry Analysis):

ଆଖ୍ୟାନଧର୍ମୀ କବିତା ହେଉଛି ଏକ କାହାଣୀ ବର୍ଣ୍ଣନା କରୁଥିବା କବିତା। ଏହା ଏକ ପୂର୍ଣ୍ଣାଙ୍ଗ କାହାଣୀକୁ କାବ୍ୟକ ଢଙ୍ଗରେ ଉପସ୍ଥାପନ କରେ। ‘ଗୋପ ପ୍ରୟାଣ’ ଏହାର ଏକ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଉଦାହରଣ।

  • ପ୍ଲଟ (Plot): ଏଥିରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଓ ବଳରାମଙ୍କ ଗୋପ ଛାଡ଼ି ମଥୁରା ଯିବାର ଘଟଣାକୁ ଏକ କ୍ରମିକ ଶୃଙ୍ଖଳାରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି।
  • ଚରିତ୍ର (Characters): କୃଷ୍ଣ, ବଳରାମ, ଯଶୋଦା, ନନ୍ଦ, ଗୋପୀ ଏବଂ ଅକ୍ରୂର ଏହି କବିତାର ପ୍ରମୁଖ ଚରିତ୍ର। ପ୍ରତ୍ୟେକ ଚରିତ୍ରର ଭାବାବେଗକୁ ସୁନ୍ଦର ଭାବରେ ଚିତ୍ରଣ କରାଯାଇଛି।
  • ସଂଘର୍ଷ (Conflict): ଗୋପବାସୀଙ୍କ ପ୍ରେମ ଓ ବିରହର ସଂଘର୍ଷ, ପୁଣି କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଦାୟିତ୍ୱବୋଧର ସଂଘର୍ଷ ଏଥିରେ ଦେଖାଯାଏ।
  • ଶୈଳୀ (Style) ଓ ଭାଷା (Language): କବିତାଟିରେ ସରଳ ଓ ସୁବୋଧ୍ୟ ଭାଷା ସହିତ ଲଳିତ ଛନ୍ଦ ଏବଂ ଅଳଙ୍କାରର ପ୍ରୟୋଗ ହୋଇଛି, ଯାହା ପାଠକମାନଙ୍କ ମନରେ କରୁଣ ରସ ସୃଷ୍ଟି କରେ।

କବିତାର ଗୁରୁତ୍ୱ:

ଏହି କବିତାଟି ମାନବୀୟ ଭାବାବେଗ, ବିଶେଷକରି ପ୍ରେମ, ସ୍ନେହ ଏବଂ ବିରହକୁ ବଡ଼ ସୁନ୍ଦର ଭାବରେ ପ୍ରତିପାଦିତ କରେ। ଏହା ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟରେ ଭକ୍ତି ରସର ଏକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନିଦର୍ଶନ ଭାବେ ପରିଗଣିତ।

କ୍ଷିପ୍ର ସମୀକ୍ଷା (Quick Revision):

ବିଷୟ (Topic) ବିବରଣୀ (Details)
କବିତା ନାମ (Poem Name) ଗୋପ ପ୍ରୟାଣ
ମୁଖ୍ୟ ଚରିତ୍ର (Main Characters) କୃଷ୍ଣ, ବଳରାମ, ଯଶୋଦା, ନନ୍ଦ, ଗୋପୀ
ମୁଖ୍ୟ ଭାବ (Main Theme) ବିରହ ବେଦନା, ମାତୃସ୍ନେହ, ଭକ୍ତି
କବିତାର ପ୍ରକାର (Poem Type) ଆଖ୍ୟାନଧର୍ମୀ
ଘଟଣା (Event) କୃଷ୍ଣ ଓ ବଳରାମଙ୍କ ଗୋପ ତ୍ୟାଗ କରି ମଥୁରା ଯାତ୍ରା

ଅତିରିକ୍ତ ଅଭ୍ୟାସ ପ୍ରଶ୍ନ (5 Extra Practice Questions):

  1. ଗୋପୀମାନେ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ବିଦାୟ ଦେବା ସମୟରେ କାହିଁକି ଅଧିକ ଦୁଃଖିତ ଥିଲେ?
  2. କବିତାଟିରେ ଗୋପର ପରିବେଶକୁ କିପରି ଭାବରେ ଚିତ୍ରଣ କରାଯାଇଛି?
  3. ଆଖ୍ୟାନଧର୍ମୀ କବିତାର ମୁଖ୍ୟ ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ କ’ଣ?
  4. ଯଶୋଦାଙ୍କ ମନରେ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ବିୟୋଗକୁ ନେଇ କି ଭାବନା ଥିଲା?
  5. ‘ଗୋପ ପ୍ରୟାଣ’ କବିତାରୁ ଆମେ କେଉଁ ମାନବୀୟ ଭାବନା ବିଷୟରେ ଜାଣିବାକୁ ପାଉ?

Author

  • CBSE Quiz Editorial Team

    Content created and reviewed by the CBSE Quiz Editorial Team based on the latest NCERT textbooks and CBSE syllabus. Our goal is to help students practice concepts clearly, confidently, and exam-ready through well-structured MCQs and revision content.