କାହା ମୁଖ ଅନାଇ ବଞ୍ଚିବି MCQ କୁଇଜ୍ | ଶ୍ରେଣୀ 9
ଏହି କୁଇଜ୍ ଶ୍ରେଣୀ IX ଓଡ଼ିଆ (013) ବିଷୟର ସାହିତ୍ୟ – କବିତା ବିଭାଗ ଅନ୍ତର୍ଗତ “କାହା ମୁଖ ଅନାଇ ବଞ୍ଚିବି” ଶୀର୍ଷକ ଉପରେ ଆଧାରିତ | ଏହା କବିତାର ମୂଳଭାବ ଓ ବ୍ୟାଖ୍ୟା ଉପରେ ଧ୍ୟାନ ଦେଇଛି | ନିଜ ଜ୍ଞାନ ପରୀକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ ସମସ୍ତ ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର ଦିଅନ୍ତୁ ଏବଂ “Submit Quiz” ବଟନ୍ ଉପରେ କ୍ଲିକ୍ କରନ୍ତୁ | ଆପଣଙ୍କ ଉତ୍ତର ସହିତ ଏକ PDF ଡାଉନଲୋଡ୍ କରିବା ପାଇଁ “Download Answer PDF” ବଟନ୍ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତୁ |
‘କାହା ମୁଖ ଅନାଇ ବଞ୍ଚିବି’ – ମୂଳଭାବ ଓ ବ୍ୟାଖ୍ୟା
କବି ସାଲବେଗଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରଚିତ ‘କାହା ମୁଖ ଅନାଇ ବଞ୍ଚିବି’ ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଭକ୍ତିସଙ୍ଗୀତ | ଏହି କବିତାଟି ଜଗନ୍ନାଥ ସଂସ୍କୃତିର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଶ ଏବଂ ଏଥିରେ କବିଙ୍କର ପ୍ରଭୁ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ପ୍ରତି ଅନାବିଳ ଭକ୍ତି, ଶରଣାଗତ ଭାବ ଓ ଅସହାୟତା ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ପ୍ରତିଫଳିତ ହୋଇଛି | ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ ନିଜ ଜୀବନର ଏକମାତ୍ର ଆଶ୍ରୟ ଭାବି କବି ଗଭୀର ଆତ୍ମୀୟତା ଓ ବିଶ୍ୱାସର ସହିତ ତାଙ୍କୁ ଡାକିଛନ୍ତି |
ମୂଳଭାବ (Central Idea)
ଏହି କବିତାର ମୂଳଭାବ ହେଉଛି ଭଗବାନଙ୍କ ପ୍ରତି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶରଣାଗତି ଓ ଅନାବିଳ ଭକ୍ତି | କବି ସାଲବେଗ ନିଜକୁ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ବିନା ଅସହାୟ, ନିରାଶ୍ରୟ ଓ ଅଭାବଗ୍ରସ୍ତ ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି | ତାଙ୍କର ଜୀବନର ପ୍ରତିଟି ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ କେବଳ ପ୍ରଭୁ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ କୃପା ହିଁ ତାଙ୍କୁ ବଞ୍ଚାଇ ରଖିଛି ବୋଲି ସେ ବିଶ୍ୱାସ କରନ୍ତି | ଏଠାରେ କବି କହିବାକୁ ଚାହିଁଛନ୍ତି ଯେ ସାଂସାରିକ ବନ୍ଧନ ଓ ମାୟାରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇଁ କେବଳ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଶରଣ ପଶିବା ହିଁ ଏକମାତ୍ର ଉପାୟ | ପ୍ରଭୁ ହିଁ ଦୀନବନ୍ଧୁ, ଆର୍ତ୍ତତ୍ରାଣ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖୀଙ୍କର ଆଶ୍ରୟସ୍ଥଳ |
ବ୍ୟାଖ୍ୟା (Interpretation)
କବିତାଟି କେବଳ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିର ଭାବନା ନୁହେଁ, ଏହା ମାନବ ଜାତିର ସେହି ଶାଶ୍ୱତ ଅନୁଭବକୁ ପ୍ରକାଶ କରେ ଯେତେବେଳେ ଜଣେ ନିଜକୁ ସର୍ବଶକ୍ତିମାନ ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ନିକଟରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ସମର୍ପଣ କରିଦିଏ |
- ଆତ୍ମସମର୍ପଣ ଭାବ: କବି ପ୍ରଭୁ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଚରଣରେ ନିଜକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ସମର୍ପଣ କରିଛନ୍ତି | ସେ ନିଜର ସମସ୍ତ ଆଶା, ଭରସା ଓ ଜୀବନର ଭାର ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଉପରେ ନ୍ୟସ୍ତ କରିଛନ୍ତି |
- ଜୀବନର ଅସାରତା: କବିତାଟି ମାୟାମୋହ ପୂର୍ଣ୍ଣ ସଂସାରର ଅସାରତା ଏବଂ ଭଗବାନଙ୍କ କୃପା ବିନା ଜୀବନର ନିରର୍ଥକତାକୁ ବୁଝାଇଥାଏ |
- ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ମହିମା: ଏଥିରେ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ ଦୀନଦୁଃଖୀଙ୍କର ବନ୍ଧୁ, ଆର୍ତ୍ତଙ୍କର ତ୍ରାଣକର୍ତ୍ତା ଏବଂ ସମସ୍ତଙ୍କର ପାପହାରୀ ରୂପେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି | ତାଙ୍କର କରୁଣା ହିଁ ସର୍ବସ୍ୱ ବୋଲି କବି ଦର୍ଶାଇଛନ୍ତି |
- ଭକ୍ତିର ସାର୍ବଜନୀନତା: ସାଲବେଗ ନିଜର ଜାତି, ଧର୍ମ ନିର୍ବିଶେଷରେ ଭକ୍ତିର ମାର୍ଗ ଦେଖାଇଛନ୍ତି | ତାଙ୍କର ଭକ୍ତି କୌଣସି ସାମାଜିକ ବନ୍ଧନକୁ ମାନେ ନାହିଁ, ଏହା କେବଳ ହୃଦୟରୁ ଉତ୍ସାରିତ |
ମୁଖ୍ୟ ବିନ୍ଦୁ ଏବଂ କ୍ଷିପ୍ର ସଂଶୋଧନ (Key Points & Quick Revision)
| ବିନ୍ଦୁ | ବିବରଣୀ |
|---|---|
| କବି | ସାଲବେଗ |
| ବିଷୟ | ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ପ୍ରତି ଅନାବିଳ ଭକ୍ତି |
| ମୂଳଭାବ | ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶରଣାଗତି ଓ ଅସହାୟତା |
| ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ରୂପ | ଦୀନବନ୍ଧୁ, ଆର୍ତ୍ତତ୍ରାଣ, ପାପହାରୀ |
| ବାର୍ତ୍ତା | ଭଗବାନଙ୍କ କୃପା ବିନା ଜୀବନ ନିରର୍ଥକ |
ଅତିରିକ୍ତ ଅଭ୍ୟାସ ପ୍ରଶ୍ନ (Extra Practice Questions)
- କବି ସାଲବେଗ କେଉଁ ଶାସକଙ୍କ ସମୟର କବି ଥିଲେ?
(କ) ମୁକୁନ୍ଦ ଦେବ (ଖ) ଗଜପତି ପ୍ରତାପରୁଦ୍ର ଦେବ (ଗ) ମୋଗଲ ସମ୍ରାଟ ଜାହାଙ୍ଗୀର (ଘ) ଛତ୍ରପତି ଶିବାଜୀ
ଉତ୍ତର: (ଗ) ମୋଗଲ ସମ୍ରାଟ ଜାହାଙ୍ଗୀର - ‘କାହା ମୁଖ ଅନାଇ ବଞ୍ଚିବି’ କବିତାରେ ‘ଭବ’ ଶବ୍ଦର ଅର୍ଥ କ’ଣ?
(କ) ଘର (ଖ) ସଂସାର (ଗ) ଭବିଷ୍ୟତ (ଘ) ଅତୀତ
ଉତ୍ତର: (ଖ) ସଂସାର - କବି ସାଲବେଗ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ନିକଟରେ କେଉଁ ଜୀବନର ଅନ୍ତ ଚାହିଁଛନ୍ତି?
(କ) ସୁଖମୟ ଜୀବନ (ଖ) ଭକ୍ତିମୟ ଜୀବନ (ଗ) ମାୟାମୋହପୂର୍ଣ୍ଣ ଜୀବନ (ଘ) ଦୀର୍ଘ ଜୀବନ
ଉତ୍ତର: (ଗ) ମାୟାମୋହପୂର୍ଣ୍ଣ ଜୀବନ - କବି ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ କେଉଁ ନାମରେ ସମ୍ବୋଧନ କରି ନାହାଁନ୍ତି?
(କ) ଆର୍ତ୍ତତ୍ରାଣ (ଖ) ଦୀନବନ୍ଧୁ (ଗ) କଳ୍ପବଟ (ଘ) ଦୟାମୟ
ଉତ୍ତର: (ଗ) କଳ୍ପବଟ - ଏହି କବିତା କେଉଁ ପ୍ରକାରର କାବ୍ୟ ରଚନା?
(କ) ମହାକାବ୍ୟ (ଖ) ଚମ୍ପୂ (ଗ) ଭଜନ (ଘ) ଗୀତିନାଟ୍ୟ
ଉତ୍ତର: (ଗ) ଭଜନ
