21. પ્રાણીઓનું ગોકુળ MCQs Quiz | Class 9
આ ક્વિઝમાં ધોરણ 9 ના ગુજરાતી (કોડ 010) વિષયના ગદ્ય વિભાગના પાઠ 21, “પ્રાણીઓનું ગોકુળ” પર આધારિત બહુવિકલ્પી પ્રશ્નો (MCQs) છે. આ પાઠ પ્રકાશ આમટે દ્વારા લખાયેલ એક આત્મકથા ખંડ છે, જેનો ગણભાર 4 છે. આ ક્વિઝ તમને પાઠના મુખ્ય મુદ્દાઓ સમજવામાં અને પરીક્ષાની તૈયારીમાં મદદ કરશે. બધા પ્રશ્નોના જવાબ આપ્યા પછી ‘Submit Quiz’ બટન પર ક્લિક કરો અને તમારું પરિણામ જુઓ. તમે તમારા જવાબોની PDF પણ ડાઉનલોડ કરી શકો છો.
વિષયની સમજૂતી: પ્રાણીઓનું ગોકુળ
વિષયનો સારાંશ
‘પ્રાણીઓનું ગોકુળ’ પાઠ લેખક પ્રકાશ આમટેના જીવનનો એક પ્રેરણાદાયક અંશ છે. આ આત્મકથા ખંડમાં, તેઓ હેમલકસામાં પોતાના પરિવાર અને હિંસક પ્રાણીઓ વચ્ચેના અનોખા અને પ્રેમભર્યા સંબંધોનું વર્ણન કરે છે. લેખક બતાવે છે કે પ્રેમ અને હુંફથી હિંસક પ્રાણીઓને પણ પાળી શકાય છે અને તેમની સાથે એક પરિવારની જેમ રહી શકાય છે. આ પાઠ મનુષ્ય અને પ્રાણીઓ વચ્ચેના અતૂટ અને નિઃસ્વાર્થ પ્રેમની ગાથા છે.
મુખ્ય મુદ્દાઓ
- સાહિત્ય પ્રકાર: આત્મકથા ખંડ
- લેખક: પ્રકાશ આમટે
- મુખ્ય વિષય: મનુષ્ય અને પ્રાણીઓ વચ્ચેનો નિઃસ્વાર્થ પ્રેમ અને સહઅસ્તિત્વ.
- સ્થળ: હેમલકસા પ્રોજેક્ટ, ગઢચિરોલી જિલ્લો, મહારાષ્ટ્ર.
- પાઠનો સંદેશ: પ્રેમ, કરુણા અને ધીરજથી હિંસક પ્રાણીઓનું હૃદય પણ જીતી શકાય છે અને તેમની સાથે સુમેળભર્યું જીવન જીવી શકાય છે.
લેખક પરિચય: પ્રકાશ આમટે
પ્રકાશ આમટે એક જાણીતા સમાજસેવક અને ડૉક્ટર છે. તેઓ પ્રસિદ્ધ સમાજસેવક બાબા આમટેના પુત્ર છે. તેમણે અને તેમના પત્ની ડૉ. મંદાકિની આમટેએ મહારાષ્ટ્રના ગઢચિરોલી જિલ્લાના હેમલકસા ખાતે આદિવાસીઓની સેવા માટે ‘લોક બિરાદરી પ્રકલ્પ’ શરૂ કર્યો. તેમણે પ્રાણીઓ માટે એક અનાથાશ્રમ પણ સ્થાપ્યું, જે ‘પ્રાણીઓનું ગોકુળ’ તરીકે ઓળખાય છે. તેમના આ અદ્વિતીય કાર્ય માટે ભારત સરકારે તેમને ‘પદ્મશ્રી’ પુરસ્કારથી સન્માનિત કર્યા છે.
પાઠમાં વર્ણવેલ પ્રાણીઓ અને તેમનો સ્વભાવ
| પ્રાણી | વર્તન/સ્વભાવ |
|---|---|
| રીંછના બચ્ચા | ઘરના સભ્યની જેમ રહેતા, ખૂબ જ પ્રેમાળ અને રમતિયાળ. |
| વાઘના બચ્ચા | શરૂઆતમાં ડરામણા, પરંતુ પ્રેમથી પાળતા વફાદાર અને સૌમ્ય બન્યા. |
| દીપડા | લેખકના પરિવાર સાથે સંપૂર્ણપણે હળીમળીને રહેતા. |
| અન્ય પ્રાણીઓ | સાપ, મગર, નોળિયા, વાનર વગેરે પણ તેમના ‘ગોકુળ’નો ભાગ હતા. |
ઝડપી પુનરાવર્તન
- આ પાઠ પ્રકાશ આમટેના જીવન પર આધારિત છે.
- તેમણે પ્રાણીઓ માટે એક અનોખું ‘ગોકુળ’ બનાવ્યું હતું.
- તેમનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય પ્રાણીઓ અને મનુષ્યો વચ્ચે સહઅસ્તિત્વ સ્થાપિત કરવાનો હતો.
- લેખક માને છે કે પ્રાણીઓ નિઃસ્વાર્થ પ્રેમનું શ્રેષ્ઠ ઉદાહરણ છે.
- આ પાઠ આપણને પ્રાણીઓ પ્રત્યે દયા અને કરુણા રાખવાની પ્રેરણા આપે છે.
વધુ અભ્યાસ માટે પ્રશ્નો
- હેમલકસા પ્રોજેક્ટનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય શું હતો?
- લેખકે પ્રાણીઓના પરિવારને ‘ગોકુળ’ નામ શા માટે આપ્યું?
- પ્રાણીઓ સાથે રહેવાનો લેખક અને તેમના પરિવાર પર શો પ્રભાવ પડ્યો?
- ‘પ્રાણીઓનું ગોકુળ’ પાઠમાંથી તમને શું શીખવા મળ્યું?
- પ્રકાશ આમટેના કાર્યનું સમાજ માટે શું મહત્વ છે?
