15. સો ટચનું સોનું MCQs Quiz | Class 9
Test your knowledge with this quiz for Class IX, Subject: Gujarati (Code 010), Unit: ગદ્ય (Prose) on the topic 15. સો ટચનું સોનું. This quiz covers key aspects of the short story by Sudha Murthy (પ્રકાર: ટૂંકી વાર્તા; લેખક: સુધા મૂર્તિ; ગણભાર: 4; લેસન: 4). Attempt all questions, submit your answers to see your score, and download the PDF answer sheet for future reference.
સો ટચનું સોનું: પાઠનો સારાંશ અને વિશ્લેષણ
‘સો ટચનું સોનું’ સુધા મૂર્તિ દ્વારા લખાયેલી એક હૃદયસ્પર્શી ટૂંકી વાર્તા છે. આ વાર્તા માનવીય સંબંધો, પ્રેમ અને સેવાનું મહત્વ ભૌતિક સંપત્તિ કરતાં કેટલું વધારે છે તે દર્શાવે છે. વાર્તાનું મુખ્ય પાત્ર કુંદન છે, જે એક સફળ અને ધનવાન ઉદ્યોગપતિ છે, પરંતુ તે પોતાની માતાની અવગણના કરે છે. જ્યારે તેની માતા ગંભીર રીતે બીમાર પડે છે, ત્યારે તેને પોતાની ભૂલ સમજાય છે અને તે સમજે છે કે સાચું સોનું તો માતાનો પ્રેમ અને સેવા છે, નહીં કે તેની સંપત્તિ.
મુખ્ય મુદ્દાઓ અને વિષયવસ્તુ
- માતૃપ્રેમનું મહત્વ: વાર્તાનો કેન્દ્રવર્તી વિચાર માતૃપ્રેમ છે. માતાનો પ્રેમ અને નિઃસ્વાર્થ સેવા એ દુનિયાની કોઈપણ સંપત્તિ કરતાં વધુ મૂલ્યવાન છે.
- ભૌતિકવાદ પર માનવીય મૂલ્યોનો વિજય: કુંદન શરૂઆતમાં પૈસા અને સફળતાને જ સર્વસ્વ માને છે, પરંતુ અંતે તેને સમજાય છે કે પ્રેમ, કરુણા અને સેવા જેવા માનવીય મૂલ્યો જ જીવનને સાર્થક બનાવે છે.
- પશ્ચાતાપ અને પરિવર્તન: માતાની બીમારી કુંદનના જીવનમાં એક પરિવર્તન બિંદુ બને છે. તે પશ્ચાતાપ કરે છે અને પોતાની જાતને માતાની સેવામાં સમર્પિત કરી દે છે. આ પરિવર્તન જ વાર્તાનો મુખ્ય સંદેશ છે.
- શીર્ષકની યથાર્થતા: ‘સો ટચનું સોનું’ શીર્ષક પ્રતીકાત્મક છે. અહીં સોનું એ ભૌતિક સંપત્તિ નથી, પરંતુ માતાનો નિઃસ્વાર્થ પ્રેમ, તેમની હાજરી અને તેમની સેવા કરવાની તક છે, જે શુદ્ધ અને અમૂલ્ય છે.
પાઠના મુખ્ય પાત્રો અને તેમનું વિશ્લેષણ
| પાત્ર | વિશેષતા |
|---|---|
| કુંદન | શરૂઆતમાં એક અહંકારી અને ભૌતિકવાદી ઉદ્યોગપતિ, જે પાછળથી એક પ્રેમાળ અને સેવાભાવી પુત્રમાં પરિવર્તિત થાય છે. |
| માતા | એક પ્રેમાળ, ક્ષમાશીલ અને નિઃસ્વાર્થ સ્ત્રી, જે પોતાના પુત્રના પરિવર્તનનું કારણ બને છે. તે માતૃપ્રેમનું પ્રતીક છે. |
લેખિકા પરિચય: સુધા મૂર્તિ
સુધા મૂર્તિ એક પ્રખ્યાત ભારતીય લેખિકા, સમાજસેવિકા અને ઇન્ફોસિસ ફાઉન્ડેશનના અધ્યક્ષ છે. તેમની લેખન શૈલી સરળ, છતાં ઊંડાણપૂર્વકની હોય છે. તેઓ પોતાની વાર્તાઓ દ્વારા સામાન્ય જીવનના પ્રસંગોમાંથી માનવીય મૂલ્યો અને બોધપાઠ રજૂ કરે છે. ‘સો ટચનું સોનું’ તેમની આ જ શૈલીનું ઉત્તમ ઉદાહરણ છે.
ઝડપી પુનરાવર્તન (Quick Revision)
- પાઠનો પ્રકાર: ટૂંકી વાર્તા
- મુખ્ય સંદેશ: ભૌતિક સંપત્તિ કરતાં માનવીય સંબંધો અને સેવા સર્વોપરી છે.
- મુખ્ય પાત્રનું પરિવર્તન: કુંદનનું ભૌતિકવાદીમાંથી સેવાભાવી બનવું.
- ‘સો ટચનું સોનું’ નો અર્થ: માતાનો શુદ્ધ અને અમૂલ્ય પ્રેમ.
વધારાના પ્રેક્ટિસ પ્રશ્નો
- કુંદને પોતાની માતાની સારવાર માટે શું વ્યવસ્થા કરી હતી?
- માતાની કઈ વાત સાંભળીને કુંદનને આઘાત લાગ્યો?
- આ વાર્તા પરથી તમને શું શીખવા મળ્યું? તમારા શબ્દોમાં વર્ણવો.
- ‘ધન કરતાં પ્રેમ મોટો છે’ – આ વિધાનને પાઠના આધારે સમજાવો.
- સુધા મૂર્તિની લેખન શૈલીની બે વિશેષતાઓ જણાવો.
