భాషాంశాలు (Singidi 1) MCQs Quiz | Class 9
ఈ క్విజ్ IXవ తరగతి విద్యార్థుల కోసం రూపొందించబడింది. తెలుగు తెలంగాణ (089) సబ్జెక్టులోని ‘భాషాంశాలు’ అనే యూనిట్ నుండి ‘భాషాంశాలు (Singidi 1)’ అనే టాపిక్ను కవర్ చేస్తుంది. ప్రమేయపదాలు – వాటి అర్థం, వాక్యాలలో ఉపయోగం, సరైన పదాన్ని ఎంచుకోవడం, ఖాళీలను పూరించడం మరియు వాటి పనితీరును గుర్తించడం వంటి అంశాలపై ఇది దృష్టి సారిస్తుంది. మీ జ్ఞానాన్ని పరీక్షించుకోండి, ఆపై మీ సమాధానాలను సమర్పించి, వివరణాత్మక PDF సమీక్షను డౌన్లోడ్ చేసుకోండి.
భాషాంశాలు: ప్రమేయపదాలు (అవ్యయాలు)
పరిచయం:
తెలుగు భాషలో వాక్య నిర్మాణం, అర్థ స్పష్టత కోసం అనేక భాషాంశాలు ఉంటాయి. వీటిలో ప్రమేయపదాలు ముఖ్యమైనవి. ప్రమేయపదాలు అంటే లింగ, వచన, విభక్తి, కాల భేదాలు లేకుండా ఎల్లప్పుడూ ఒకే రూపంలో ఉండే పదాలు. వీటిని ‘అవ్యయాలు’ అని కూడా అంటారు. ఇవి వాక్యాలలో భావాలను, సంబంధాలను, ఉద్వేగాలను తెలియజేస్తాయి.ప్రమేయపదాలు (అవ్యయాలు) అంటే ఏమిటి?
‘వ్యయం’ అంటే మార్పు లేదా వ్యయం కావడం. ‘అవ్యయం’ అంటే వ్యయం కానిది, అంటే మార్పు చెందనిది. లింగ (స్త్రీలింగం, పుల్లింగం), వచన (ఏకవచనం, బహువచనం), విభక్తి (డుమువులు, నిన్ లన్ కూర్చి గురించి) మరియు కాల (భూత, భవిష్యత్, వర్తమాన) భేదాలను బట్టి రూపాంతరాలు చెందకుండా, ఎల్లప్పుడూ ఒకే రూపంలో ఉండే పదాలను అవ్యయాలు అంటారు. ఇవి సాధారణంగా క్రియలు, నామవాచకాలు లేదా సర్వనామాలకు విశేషణాలుగా పనిచేస్తాయి లేదా వాక్య భాగాలను కలుపుతాయి.ప్రమేయపదాల (అవ్యయాల) రకాలు మరియు వాటి ఉపయోగం:
1. సంబోధన అవ్యయాలు (Interjections):
- ఇవి ఆశ్చర్యం, భయం, సంతోషం, దుఃఖం, బాధ వంటి ఉద్వేగాలను వ్యక్తం చేస్తాయి.
- ఉదాహరణలు:
- అయ్యో! (దుఃఖం, జాలి) – అయ్యో! పాపం ఆ పిల్లవాడు పడిపోయాడు.
- అహా! (ఆశ్చర్యం, సంతోషం) – అహా! ఎంత అందమైన దృశ్యం!
- ఓహో! (ఆశ్చర్యం, గుర్తించడం) – ఓహో! మీరు వచ్చారా!
- అమ్మో! (భయం) – అమ్మో! ఎంత పెద్ద పాము!
2. సముచ్చయ అవ్యయాలు (Conjunctions):
- ఇవి రెండు పదాలను, వాక్య భాగాలను లేదా వాక్యాలను కలుపుతాయి.
- ఉదాహరణలు:
- మరియు (and) – రాముడు మరియు లక్ష్మణుడు అడవికి వెళ్లారు.
- కానీ (but) – అతను వచ్చాడు కానీ మాట్లాడలేదు.
- లేదా (or) – కాఫీ లేదా టీ తాగుతావా?
- అయినప్పటికీ (even though) – వర్షం పడినప్పటికీ మ్యాచ్ ఆగలేదు.
3. కాలాన్ని సూచించే అవ్యయాలు (Adverbs of Time):
- ఇవి పని ఎప్పుడు జరిగిందో తెలియజేస్తాయి.
- ఉదాహరణలు:
- ఇప్పుడు (now) – నేను ఇప్పుడు వెళ్తాను.
- ఎప్పుడు (when) – నీవు ఎప్పుడు వచ్చావు?
- నిన్న (yesterday) – నిన్న సినిమాకి వెళ్ళాను.
- రేపు (tomorrow) – రేపు పరీక్ష ఉంది.
4. స్థలాన్ని సూచించే అవ్యయాలు (Adverbs of Place):
- ఇవి పని ఎక్కడ జరిగిందో తెలియజేస్తాయి.
- ఉదాహరణలు:
- ఇక్కడ (here) – ఇక్కడ కూర్చో.
- అక్కడ (there) – పుస్తకం అక్కడ ఉంది.
- ఎక్కడ (where) – నీ ఇల్లు ఎక్కడ?
5. కారణం/ఫలితాన్ని సూచించే అవ్యయాలు:
- ఉదాహరణలు:
- కాబట్టి (therefore/so) – వర్షం పడింది కాబట్టి నేను రాలేదు.
- అందువల్ల (as a result) – ఆమె కష్టపడింది అందువల్ల విజయం సాధించింది.
- ఎందుకంటే (because) – అతను ఆలస్యంగా వచ్చాడు ఎందుకంటే బస్సు లేదు.
ముఖ్య ప్రమేయపదాలు మరియు వాటి పనితీరు – క్లుప్తంగా:
| ప్రమేయపదం | పనితీరు | ఉదాహరణ |
|---|---|---|
| అయ్యో | దుఃఖం/జాలి | అయ్యో! ఎంత కష్టమొచ్చింది! |
| అహా | ఆశ్చర్యం/సంతోషం | అహా! ఎంతటి అద్భుత సృష్టి! |
| మరియు | సముచ్చయం | సీత మరియు గీత ఆటలు ఆడారు. |
| కానీ | వ్యతిరేకత | అతను చదివాడు కానీ ఉత్తీర్ణుడు కాలేదు. |
| కాబట్టి | కారణం/ఫలితం | బాగా చదువు కాబట్టి పాస్ అవుతావు. |
| లేదా | ఎంపిక | టీ లేదా కాఫీ తాగు. |
| అయితే | షరతు | నీవు వస్తే అయితే నేను వస్తాను. |
త్వరిత పునశ్చరణ (Quick Revision):
- ప్రమేయపదాలు (అవ్యయాలు) లింగ, వచన, విభక్తి, కాల భేదాలు లేకుండా ఉంటాయి.
- ఇవి ఉద్వేగాలను, సంబంధాలను, కారణాలను తెలియజేస్తాయి.
- వాక్య నిర్మాణంలో కీలక పాత్ర పోషిస్తాయి.
- సంబోధన, సముచ్చయ, కాల, స్థల, కారణ అవ్యయాలు ముఖ్యమైన రకాలు.
మరిన్ని అభ్యాస ప్రశ్నలు:
1. “చీ చీ, ఇలాంటి పనులు చేయకూడదు.” ఈ వాక్యంలో ‘చీ చీ’ ఏ రకమైన భావాన్ని తెలియజేస్తుంది?
- సంతోషం
- అసహ్యం
- ఆశ్చర్యం
- భయం
సమాధానం: B. అసహ్యం
2. “నాకు తెలియదు _________ అతనికి తెలుసు.” ఖాళీలో సరిపోయే ప్రమేయపదం ఏది?
- కాబట్టి
- అందువల్ల
- కానీ
- మరియు
సమాధానం: C. కానీ
3. కిందివాటిలో కాలానికి సంబంధించిన ప్రమేయపదం ఏది?
- పైకి
- రేపు
- ఎందుకు
- కూడా
సమాధానం: B. రేపు
4. “నీవు వెళ్లిన _________ నేను కూడా వస్తాను.” ఖాళీలో ఏ ప్రమేయపదం సరిపోతుంది?
- కానీ
- కాబట్టి
- అయితే
- మరియు
సమాధానం: C. అయితే
5. “ఆమె బాగా పాడింది _______ బహుమతి గెలుచుకుంది.” ఈ వాక్యంలో ఏ ప్రమేయపదం సరిపోతుంది?
- కానీ
- కాబట్టి
- అయినప్పటికీ
- అయితే
సమాధానం: B. కాబట్టి

Content created and reviewed by the CBSE Quiz Editorial Team based on the latest NCERT textbooks and CBSE syllabus. Our goal is to help students practice concepts clearly, confidently, and exam-ready through well-structured MCQs and revision content.